خاک و توسعه پایدار

خاک و توسعه پایدار

تأثیر اسید هیومیک استخراج‌شده از کودهای گاوی و گوسفندی بر شکل‌های مختلف پتاسیم خاک

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان
2 گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان
چکیده
پتاسیم عنصری ضروری برای رشد گیاه است که قابلیت دسترسی و شکل‌های مختلف آن می‌تواند تحت تأثیر ترکیبات هومیکی، از جمله اسید هیومیک، قرار گیرد. در این پژوهش تأثیر نوع و سطح کاربرد اسید هیومیک استخراج‌شده از کودهای گاوی و گوسفندی بر شکل‌های پتاسیم خاک بررسی شد. اسید هیومیک استخراجی از کود گاوی و گوسفندی در دو سطح 2/0و 4/0 درصد به خاک اضافه گردید. تیمار شاهد هیچ اسید هیومیکی دریافت نکرد. نمونه‌های خاک به‌مدت ۹۰ روز در شرایط آزمایشگاهی و رطوبت ظرفیت زراعی نگهداری شدند. پس از پایان دوره انکوباسیون، شکل‌های پتاسیم شامل محلول، تبادلی، تثبیت‌شده و ساختاری اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که در تمامی تیمارها توزیع پتاسیم به صورت محلول < تثبیت‌شده < تبادلی < ساختاری بود. کاربرد اسید هیومیک باعث افزایش پتاسیم محلول و تبادلی و کاهش پتاسیم تثبیت‌شده گردید، در حالی که پتاسیم ساختاری تحت تأثیر نوع و سطح اسید هیومیک قرار نگرفت. کاربرد سطح 4/0درصد اسید هیومیک گوسفندی موجب افزایش ۴۰ درصدی پتاسیم محلول شد، در حالی که همین سطح از اسید هیومیک گاوی افزایش ۲۰ درصدی را به همراه داشت. افزایش پتاسیم تبادلی در تیمارهای 4/0 درصد اسید هیومیک گوسفندی و گاوی به‌ترتیب ۳۷ و ۳۳ درصد بود که نشان‌دهنده اثر قوی‌تر اسید هیومیک گوسفندی در افزایش شکل‌های قابل‌دسترس پتاسیم است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که اسید هیومیک استخراج‌شده از کودهای دامی، به‌ویژه کود گوسفندی، پتانسیل بالایی برای افزایش شکل‌های محلول و تبادلی پتاسیم دارد و می‌تواند به‌عنوان روشی کارآمد برای بهبود قابلیت دسترسی پتاسیم در خاک پیشنهاد شود.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

The Effects of Humic Acid Extracted from Cattle and Sheep Manures on Different Forms of Soil Potassium

نویسندگان English

Majid Hejazi-Mehrizi 1
Zahra Dianat Maharlouei 2
1 Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Shahid Bahonar University of Kerman
2 Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Shahid Bahonar University of Kerman
چکیده English

Potassium is an essential nutrient for plant growth, and its availability as well as its various forms can be influenced by humic substances, including humic acid. The present study investigated the effects of the type and application rate of humic acid (HA) extracted from cattle and sheep manures on soil potassium forms. Humic acids were applied to the soil at two rates of 0.2% and 0.4%. The control treatment received no humic acid. Soil samples were incubated for 90 days under laboratory conditions at field capacity moisture. At the end of the incubation period, the forms of potassium including soluble-K, exchangeable-K, fixed-K, and structural K were determined. Results showed that in all treatments the distribution of potassium followed the order: soluble-K < fixed-K < exchangeable-K < structural-K. Application of humic acid increased soluble and exchangeable potassium while decreasing fixed potassium; structural potassium remained unaffected by either the type or the rate of humic acid. Application of 0.4% HA isolated from sheep-manure (SHMHA) increased soluble potassium by 40%, whereas the same rate of HA isolated from cattle-manure (CMHA) produced a 20% increase. The increases in exchangeable potassium under the 0.4% SHMHA and CMHA treatments were 37% and 33%, respectively, indicating a stronger effect of SHMHA on the more labile forms of potassium. These findings demonstrate that humic acid extracted from animal manures, particularly sheep manure, has considerable potential to enhance solution and exchangeable potassium and may be recommended as an effective approach for improving potassium availability in soil.

کلیدواژه‌ها English

Humic substances
Animal manures
K forms
Availability

  • تاریخ دریافت 19 مرداد 1405
  • تاریخ بازنگری 10 شهریور 1405
  • تاریخ پذیرش 31 شهریور 1405
  • تاریخ انتشار 01 شهریور 1405